چکیده است بر خاک، مرگ و جنون

صبح امروز (یکشنبه 12 بهمن ماه) با خبری شوکه‌کننده و تراژیک مواجه شدیم که فضای رسانه‌ای را تحت تاثیر قرار داد: «خبر یک خودکشی و قتل هولناک خانوادگی» که هم از بعد رسانه‌ای و هم جامعه‌شناختی قابل بررسی است.
حمید حیدرپناه*
به لحاظ رسانه‌ای برخورد برخی رسانه‌ها و‌ کانال‌های مجازی با این حادثه مناسب نبود، خصوصاً آنها که ریز ماجرا همراه با اسم و مشخصات و آدرس را بیان کردند.
حتی بدون مشخص شدن نتایج تحقیقات پلیسی، از انگیزه‌ها و ریزجزییات نوشتند‌ اتفاقی که نه با اصول حرفه‌ای خبرنویسی مطابقت داشت و نه با اصول اخلاقی!
خبرنگاران حرفه‌ای خوب می‌دانند که اصول رسانه‌ای در خصوص مسائل اجتماعی، قتل، خودکشی و موارد پلیسی با سایر اخبار معمول متفاوت است، حساسیت‌ها و ظرافت‌های خاص خود را داشته و انعکاس آن نیازمند هوشمندی خاصی است و لازم است از منابع معتبری مانند پلیس اطلاعات کسب کنند.
در حوزه جامعه‌شناختی هم به نظر می‌رسد جامعه ما در یکی از سخت‌ترین و ملتهب‌ترین شرایط خود به لحاظ روانی و رفتاری قرار گرفته، افزایش بحران‌های اقتصادی، معضلات جامعه در حال گذار، تاخر فرهنگی، گسترش فردگرایی و انزوای اجتماعی موجب رشد افسردگی و خشونت‌ شده است.
به موازات اینها مراجعه به روانشناسان و بهره‌گیری از نظرات جامعه‌شناسان در کمترین شکل ممکن قرار دارد.
با وجودی که برای بررسی هر حادثه‌ای لازم است ابعاد مختلف آن به صورت مستقل بررسی شود اما عمده‌ی قتل‌های خانوادگی بدون برنامه‌ریزی و در لحظه اتفاق می‌افتد و خصوصا آنجا که قاتل به زندگی خود هم پایان می‌دهد می‌تواند خودش هم لقب قربانی بگیرد و هیچ‌کس نمی‌داند آن لحظه چه بر او گذشته که این‌ اقدام جنون‌آمیز را انجام داده است.
ضمن اینکه شیوع ویروس کرونا، پیامدهای اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی زیادی داشته و بر شدت آسیب‌های اجتماعی افزوده است.
از طرفی یکی از مهمترین مشکلات اجتماعی زندگی امروز نداشتن مهارت‌هاست، مهارت زندگی، مهارت کنترل خشم، حل تضادها و‌ مدیریت بحران در لحظه است.
وقتی که در لحظه نمی‌توان خشم آنی را کنترل کرد و یک مشاجره ساده به یک حادثه تلخ منتهی می‌شود که این خشونت‌ها حاصل تظاهرات افسردگی است.
بهرحال همچنان مرگ و جنون در این دیار می‌تازد و لازم است در این خصوص مدیران و متولیان این حوزه هم یکبار برای همیشه مسئولیت و‌ نقش خود را به صورت شفاف بیان کنند که حوزه کاری‌شان چیست!؟ بودجه‌شان را صرف چه اموری می‌کنند!؟
بالاخره کی قرار است در خصوص افزایش معضلات اجتماعی مانند: خودکشی، قتل، خشونت، طلاق، اعتیاد در جامعه پاسخگو باشند.
و البته یک سوال بی‌پاسخ اینکه واقعاً متولی اصلی حوزه آسیب‌های اجتماعی کدام نهاد است؟ استانداری؟ بهزیستی؟ ارشاد؟ نیروی‌ انتظامی؟ کجا؟
*دکترای جامعه شناسی فرهنگی
نظرات ارسال نظر